Selim Türsen; "Enflasyonda zor sınav 2001`de

04.10.2000 - 00:00
Enflasyonla savaş programının en kritik dönemlerinden birini geçiriyoruz. Eylül ayı enflasyon rakamları bu nedenle çok önemliydi. Geçen yıllara baktığımız zaman enflasyonun eylül aylarında sürekli olarak patlama yaptığını görüyoruz. Toptan Eşya Fiyatları Endeksi (TEFE) incelendiğinde 97 yılında fiyat artış oranlarının 1997 yılında yüzde 6.3, 98 yılında yüzde 5.3, 99 yılında ise yüzde 5.9 arttığı görülüyor.Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) ise eylül aylarında artan talep nedeniyle son 3 yılda yüzde 6`nın altına hiç düşmemiş. 1997`de yüzde 7.3 olan tüketici fiyatları endeksi 98`de yüzde 6.7, 99`da ise yüzde 6.0 olmuş.Yıllardan beri süren enflasyon kısır döngüsünün kırılmasında umut verecek ilk adım dün gerçekleşti. Tüketici fiyatları endeksi geçen yıllara göre ilk kez neredeyse yarı yarıya azalarak eylül ayında yüzde.2.3 olarak gerçekleşti. TEFE`deki artış ise yüzde 3.1 oldu.Bu gösterge psikolojik enflasyon beklentilerinin kırılmaya başlaması açısından çok önemli bir gelişme. İnsanların artık fiyatlar artmadan ihtiyacım olan malı alayım endişesinden kurtulmaya başladığı anlaşılıyor. Ekonomik istikrar programına olan inanç artmaya devam ettikçe önümüzdeki aylarda özellikle yılbaşından sonra fiyat artış hızlarının iyice yavaşlayacağını göreceğiz.Eylülden eylüle bir yıllık enflasyonun yaklaşık 13 yıl sonra ilk kez yüzde 50`nin altına düştüğü görüldü. Açıklanan eylül enflasyon rakamlarıyla birlikte. Eğer bu eğilim devam ederse önümüzdeki mart nisan aylarında yıllık enflasyonun yüzde 25`lere kadar gerileyeceği tahmin ediliyor.Fiyatların gerilemesinde, psikolojik enflasyon beklentilerinin kırılması kadar halkın alım gücünün de azalmasının büyük önemi var. İşçiye, memura yapılan zammın yüzde 25 enflasyon hedefine göre belirlenmesi, çiftçiye verilen taban fiyat politikasında aynı yöntemin uygulanması alım gücünün iyice düşmesine neden oldu. Gelirlerin azalmasına bağlı olarak talep azalınca satılan mal ve hizmetlere zam yapmak eskisi gibi kolay olmadı. Özellikle rekabetin yoğun olduğu sektörlerde üretici firmalar pazar paylarını koruyabilmek için fiyatlarını dizginleme ihtiyacı duydular. Zaten maliyet kalemlerinde de geçen aylarda önemli artışlar olmadı. Türkiye`nin ithalatının önemli bir bölümünü yaptığı Avrupa ülkelerinde Euro ve buna bağlı olarak mark, italyan lireti gibi paraların değeri çok düşük kaldığı için ithal hammade, ara mal gibi maliyetleri etkileyen ürünlerin fiyatları neredeyse hiç artmadı. Aksine düştü. Hükümetin petrol fiyatlarını sübvanse ederek dünya piyasalarında 35 doları aşmasına rağmen akaryakıt fiyatlarını artırmaması, kamu mal ve hizmeterine zammı miminum düzeyde tutması da maliyetlerdeki artışı önledi. Böylece özel sektörün maliyet artışını bahane ederek zam yapma gerekçesi de ortadan kaldırılmış oldu.Dün açıklanan enflasyon rakamları başta siyasi istikrarsızlık olmak üzere çeşitli nedenlerden dolayı önümüzdeki aylarda büyük bir sapma göstermezse 2000 yılının enflasyonu yüzde 30-35 aralığında kapatması muhtemel görülüyor. Bir başka ifadeyle bir önceki yıla göre fiyat artışlarının yarı yarıya azaldığı bir yıl geçirmiş olacağız. Bunu bir başarı olarak kabul etmek gerek.Ama asıl savaş 2001 yılında olacak. Türkiye`de yaklaşık 25 yıldan yana enflasyon yüzde 60`larda dolaştı. Enflasyon düşüyor denilen yıllarda yüzde 35`lere vurduktan sonra istikrar programları sulandırıldığı için u dönüşü yaparak tekrar yükselmeye başladı. O nedenle 2001 yılı çok önemli Esas sınav enflasyonu yüzde 30`lardan yüzde 10`lara çekmeye çalışırken vereceğiz. Kısacası 2001 zor bir yıl olacak. (FİNANSAL FORUM)
Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
  • €/$
75.727 Değişim: -0,27% Hacim : 2.345 Mio.TL Son veri saati : 18:10
Düşük 75.585 09.12.2016 Yüksek 76.177
Açılış: 76.116
3,4870 Değişim: 1,27%
Düşük 3,4216 09.12.2016 Yüksek 3,5073
Açılış: 3,44315
3,6829 Değişim: 0,69%
Düşük 3,6367 09.12.2016 Yüksek 3,7008
Açılış: 3,6577
129,88 Değişim: 0,20%
Düşük 128,70 09.12.2016 Yüksek 131,02
Açılış: 129,61
1,0559 Değişim: -0,53%
Düşük 1,0531 09.12.2016 Yüksek 1,0630
Açılış: 1,06157

bigpara

Copyright © 2016 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.