Hazır Giyimciler Küskün

18.12.2000 - 00:00

Nilgün KARATAŞ

Her yıl yüzde 10`ların üzerinde ihracat artışı yaşayan hazır giyim sektörü 2000 yılına oldukça yüksek beklentiyle girmişti. Çünkü ilk kez 1999 yılında ihracatta düşüş yaşayan sektör, geçen yılın yüzde 6.5`luk kaybını telafi edemedi. Bu yılki en büyük şikayet kurların aleyhte gelişmesi oldu, buna pamuk fiyatlarının yükselmesi ve diğer maliyetlerdeki artdış da eklenince istikrarlı bir gelişmeden söz etmek pek mümkün olmadı. Bir de ortaya çıkan hayali ihracatlar yüzünden KDV ödemeleri aksayan sektör, bu yıl yaşananlardan dolayı hükümete sitemkar. Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı GüngörKeşçi bunu şöyle dile getirdi:

‘‘Programın zaman içinde sanayiciyi ve ihracatçıyı çok büyük zararlara sokması üzerine bir düzeltme yapabileceği sözünü vermiş olan hükümet ve bürokrasi maalesef tüm iyi niyetine rağmen, düzeltici girişimde bulunmadıkları gibi, sanayide istihdamın desteklenmesi projesi de rafa kaldırıldı. Geleceğe yönelik birçok umut beslenirken, bir yıl içinde ekonomik hayatın bu kadar umutsuz hale getirilmiş olması gerçekten inanılmaz bir gelişme, gerilemedir.’’

Sadece içerdeki gelişmelerden değil dış piyasalardan da oldukça etkilenen hazır giyim, 2001 yılına pek de umutlu bakamıyor. Afrika ve Meksika`nın yaptığı serbest ticaret anlaşmalarıyla Avrupa ve Amerika`da etkinliği artırması, Türk konfeksiyoncularının işini zorlaştırıcak gibi görünüyor. Bu yıl yeni yatırımın pek olmadığı, istihdamın gerilediği sektörde, 2001 yılında gelişmelerin bu yıldan kötü olmaması kaydıyla yine de yine de yüzde 3-5`lik bir büyüme hedefleniyor.

Derici ihracatı katlamaya hazır

DERİNİN yeniden tüm dünyada moda olmasıyla moral bulan dericiler, eylül ayına kadar kapasitelerini artırarak ihracatı 670 milyondon 1 milyar 100 milyon dolar seviyesine çıkarma hedefi için çalıştılar. Ancak, üretim için ithalat yapmak zorunda olan dericiler, ortaya çıkan şap hastalığı nedeniyle yeterli hammadde bulamayınca sorun da başlamış oldu. İtalya, Çin, Hindistan, Pakistan gibi ülkeler tam kapasite çalışırken Türk dericileri, hükümet yetkililerini ikna etmeye vakit harcadılar. Çünkü, Türkiye`de yasalara göre hastalığın görüldüğü ülkenin tamamı yasak kapsamına alınıyor. Dericiler de, bunun uluslararası standartlara getirilerek bölge yasağına dönüştürülmesini istiyor. Bu yapıldığı takdirde ihracatı katlamaya hazır olan sektörün, bu yılki ihracatı 700 milyon dolar seviyesinde kalacak görünüyor. Dericileri sevindiren gelişme ise, bavul ticaretinin artık daha sağlıklı bir yapıya kavuşması ve ciddi firmaların bu işi yapıyor olması. Bu yıl bavuldan resmi ihracatın da üzerinde 800 milyon dolar civarında bir gelir bekleniyor.

Deri Sanayicileri Derneği Başkanı Turgut Koşar:

İhracatta yüzde 8`lik bir artış vardı, yüzde 8`lik düşüşe döndü bu. yasal düzenlemeler yapıldığı zaman ihracat ivme kazanacak. Bu sorun varken ihracatçının genel sorunları olan finans, maliyet, çevre teşviği, kur makası gibi genel sorunlarla hiç ilgilenemedik. Bavul ticaretinin her yıl 1.5 milyar dolarlık potansiyeli var. Önümüzdeki yıl ihracat hedefimizi 1.5-2 milyar dolara çekeriz, eğer bu düzenlemeler yapılırsa. Bavulla beraber 3.5 milyar doları yakalarız. İhracatçı için kur makası sorunun giderilmesi lazım, teşvikten ümidi kestik.

Lokomotif tekledi

LOKOMOTİF sektör denilince akla ilk gelen tekstilin toplam ihracat içindeki payı üzde 10`ların üzerinde. Kur makasının açılması nedeniyle sıkıntılı bir yıl geçiren tekstilde, yılın ilk 8 ayında yüzde 3`lük bir gerileme yaşandı. Pamuk, enerji ve işgücü maliyetlerinin yüksekliğinden yakınılan tekstilde, yılın son aylarında AB`den gelen siparişlerin artmış olması sevindirici bir gelişme. 2001 yılında ihracatta oransal olarak bir artış beklenirken, değer bazında artış sağlanması ise euro/dolar ilişkine bağlı.

2000`i yakalamak başarı

Dış ticarette 2000 yılı, dengesinin daha da bozulduğu bir dönem oldu. İthalatın 50 milyar dolar sınırını aşması, ihracatın ise 27-27.5 milyar dolar arasında kalacağı öngörülmekte. Rakamların böyle gerçekleşmesi halinde, ihracatın ithalatı karşılama oranı 1996 yılı ile birlikte 1980 sonrasındaki en düşük düzeye inmiş olacak.


Aslında bu yılın başından itibaren uygulanan anti-enflasyonist programda döviz kurunun çıpa olarak kullanılmasının, dış ticarette ihracat aleyhine bir gelişme yaratacağı biliniyordu. İhracatçılar bu nedenle, programın yumuşak karnının cari denge olduğuna işaret ederek, sıkıntı büyümeden ihracata yönelik destek mekanizmaları oluşturulması gerektiğini her fırsatta dile getirdiler. TİM Başkanı Okan Oğuz`a göre, ‘‘İthalatın patlamasının ve ihracatın yerinde saymasının nedeni, hükümetin konunun önemini zamanında kavrayamaması ve tedbir almada geç kalmış olması.’’

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Okan Oğuz:

Döviz kurunun hassas bir araç olduğu gerçeği fark edilmemiş ve ihracatımız 2000 yılında tehlikeli bir bedel ödemenin aracı olmuştur. Zira uygulanan program gereği döviz kurunun tutulması, cari açığı artırması dolayısıyla bumerang işlevi görmüş ve programa darbe indiren bir raç olmuştur. Diğer yandan artan rekabet nedeniyle ihraç fiyatlarının önemli ölçüde gerilemesi ve ayrıca euronun dolar karşısında değer yitirmesi de dolar cinsinden döviz gelirinin azalmasına etkenler olarak ortaya çıkmıştır. Mevcut koşulların devamı ve ihracata yönelik destek tedbirlerinin alınmaması halinde 2001 yılı için öngörülen 31 milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşılması bir yana, 2000 yılı rakamlarına ulaşmak bile bir başarı olacaktır.

2000`de hiç bir iyileşme olmadı

Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği Başkanı Güngör Keşçi:

Sektörde çok kötü bir performansla geçen 1999 yılına göre ihracatta iyileşme görülmezken, istihdam yüzde 5 civarında azaldı. Yeni yatırımlara gidilmedi. kayıtsız ekonomi azaltılacağına artırılmış oldu, kaçak yabancı işçi sayısı arttı, sanayicilerin komşu ülkelere giderek üretim yapma eğilimi gerçeğe dönüştü. Bu arada Çukobirlik`in çok yüksek fiyatlarla pamuk alımları yaptığı görülmekte. Umarım bu pamuği satacak sanayici/ihracatçı bulunabilir. Umarım hükümet, günlük sorunlarla uğraşması arasında ülkemizin geleceği için çok büyük önem taşıyan sanayici, yatırımcı, ihracatçı, girişimci insanlarına hakettikleri önemi verir. (HÜRRİYET)
Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
KAPANIŞLAR (BIST)
BUGÜN 1000 TL NE OLDU?
998 TL        
BORSA
993 TL        
DOLAR
994 TL        
EURO
997 TL        
ALTIN
 

bigpara

Copyright © 2016 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.