Kayıt dışı işlemler torbda birikiyor

30.12.2000 - 00:00

Özel sektörü kayıtdışılıkla eleştiren kamuda da bazı giderlerin gizlenmesi amacıyla sık sık `torba hesaplar` tutulduğu belirlendi.


Devlet, özel sektörü kayıtdışı olmak ve düzgün bir muhasebe sistemi kuramamakla suçlarken, kendisinin de sık sık kayıtdışı işlemlere başvurduğu belirlendi. Devlet muhasebesinde bazı giderlerin gizlenmesi amacıyla torba hesaplar tutulduğu belirlendi. Sayıştay`ın 2000 Yılı Raporu`na göre torba hesaplar; gizlenmek istenen giderler, kur farkları ve çeşitli nitelikte kayıtlar için işletiliyor. Ancak hesaplar muhasebe ilkelerine aykırı olarak tek taraflı işlendiği için, teknik deyimle devir vermiyor. Sonuçta hiçbir anlam ifade etmeyen bu hesaplar her yıl başında otomatikman sıfırlanıyor. Üstelik bu tür hesapların açılmasına ilişkin yetki de, her yıl Meclis`te kabul edilen Bütçe Kanunları ile alınıyor.


Kayıtdışı bütçe işlemleri diye de tanımlanan torba hesaplar, daha çok borçlanmalara ilişkin olarak kullanılıyor. Örneğin, bazı durumlarda devlet borçlarının ödenmesi gereken faizleri yerine tahvil veya bono veriliyor. Ancak bu işlemler gider olarak kaydedilmiyor. Yine benzer şekilde hükümet, görev zararı borçlarına karşılık olarak alacaklı kuruluşa tahvil verdiğinde de gider kaydı yapmıyor. Oysa sağlıklı bir muhasebe sistemi, bu işlemlerin bir taraftan devlet borcuna, diğer taraftan da bütçe giderine yazılmasını gerektiriyor. Ancak uygulamada bu tür bazı işlemler devlet borcuna kaydedilmediği gibi, karşılığında yapılan giderler de bütçe gideri olarak yazılmıyor. Bunun yerine bütçe gideri dışında bazı anlamsız hesaplara yazılıyor. İşte bu tip hesaplara torba hesap deniliyor. Devletin dış borçlar kapsamı içinde savunma amaçlı aldığı borçlar da devlet sırrı olduğu gerekçesiyle gizli hesaplarda izleniyor.


605 trilyon lira kayıp;

Sayıştay Raporu`nda bütçe dışında harcanan bu tutarlarla hangi işlerin finanse edildiğini tam olarak tespit etmenin mümkün olmadığı ifade edilerek, Mevcut sistem içinde bu giderler, sadece kamuoyundan ve Meclis`ten gizlenmekle kalmaz. Bizzat uygulayıcılar da gerçek verileri elde etme olanağını yitirirler denildi. Raporda, bütçeleştirilmeyen işlemlerin temel olarak kamu açıklarını az gösterme ve sorumluluktan kaçınma kaygısından kaynaklandığı da anlatılarak, örneğin dış borçlanmayla finanse edilen harcamalar aynı yıl içinde tespit edilmesine rağmen, Maliye Bakanlığı`nın bunları bütçeleştirmediği ifade edildi. Rapora göre 1999 yılında bütçeleştirilmeyen dış borç kullanımlarının tutarı 605 trilyon lira olarak belirlendi.
(FİNANSAL FORUM)


Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
  • €/$
73.391 Değişim: 1,20% Hacim : 3.597 Mio.TL Son veri saati : 18:10
Düşük 71.793 02.12.2016 Yüksek 73.545
Açılış: 72.658
3,5140 Değişim: 0,29%
Düşük 3,4838 02.12.2016 Yüksek 3,5923
Açılış: 3,5039
3,7526 Değişim: 0,40%
Düşük 3,7191 02.12.2016 Yüksek 3,8294
Açılış: 3,7378
132,85 Değişim: 0,76%
Düşük 131,49 02.12.2016 Yüksek 135,18
Açılış: 131,84
1,0663 Değişim: 0,03%
Düşük 1,0625 02.12.2016 Yüksek 1,0690
Açılış: 1,06603

bigpara

Copyright © 2016 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.